جفت ارزها؛ دارایی اصلی در فارکس
در مرحله اول باید بدانیم که جفت ارز چیست و چرا به صورت دوتایی نشان داده میشود؟ به صورت خلاصه، ارزش نسبی یک ارز نسبت به ارز همتای خودش را جفت ارز میگویند. به همین دلیل جفت ارزها به صورت دوتایی نمایش داده میشوند. اصلیترین دارایی که در بازار فارکس قابل معامله است را میتوانیم جفت ارزها عنوان کنیم. هر کشور واحد پولی دارد که در بازار فارکس قابل معامله است. در ادامه به نمایندگی از تمام ارزها، ۳ ارز اصلی که واحد پول آنها در فارکس معامله میشود را معرفی میکنیم:
USD؛ دلار آمریکا
اصلیترین و قدرتمندترین ارز در بازار فارکس دلار آمریکا است. این ارز که به عنوان ارز اصلی شناخته میشود، معیار سنجش ارزهای دیگر در بازار فارکس است. تاثیرات اقتصادی آمریکا، تصمیمات فدرال رزرو، توئیتهای رئیس جمهور آمریکا و … بر روی این ارز تاثیر مستقیم دارد.
EUR؛ واحد پولی کشور های عضو اتحادیه اروپا
دومین ارز پرمعامله و از مهمترین ارزها در بازار فارکس، یورو است. این ارز که به عنوان بزرگترین رقیب دلار آمریکا شناخته میشود، معیار و بازتابدهنده وضعیت اقتصادی اتحادیه اروپا عنوان میشود. تاثیرات اقتصادی کشورهای حوزه یورو (بهویژه آلمان و فرانسه)، تصمیمات بانک مرکزی اروپا (ECB)، تنشها و توافقات سیاسی اتحادیه اروپا و … بر روی این ارز تاثیر مستقیم دارد.
GBP؛ پوند انگلستان
قدیمیترین و یکی از باارزشترین ارزها در بازار فارکس پوند انگلستان است. این ارز که در بازارهای مالی به عنوان «کیبل» (Cable) نیز شناخته میشود، نمادی از اقتصاد بریتانیا است. تاثیرات اقتصادی بریتانیا، تصمیمات بانک مرکزی انگلستان (BoE)، سیاستهای نخستوزیر انگلیس و … برروی این ارز تاثیر مستقیم دارد.
لازم به ذکر است که ارزهای بسیاری در بازار فارکس قابل معامله است، اما مهمترین ارزهایی که در بازار فارکس قابل معامله هستند میتوانیم به موارد زیر اشاره کنیم:
- JPY؛ ین ژاپن
- CHF؛ فرانک سوئیس
- CAD؛ دلار کانادا
- AUD؛ دلار استرالیا
- NZD؛ دلار نیوزلند
ترکیب هرکدام از ارزهای ذکر شده، یک جفت ارز را در بازار فارکس تشکیل میدهند که برای تریدرها قابل معامله است. در این میان، جفت ارزهایی که در یک سمتشان دلار آمریکا قرار دارد به عنوان جفت ارز اصلی و مابقی جفت ارزها به عنوان جفت ارز فرعی محسوب میشوند. در ادامه، جفت ارزهای اصلی بازار فارکس را برای شما معرفی میکنیم:
- EUR/USD: یورو – دلار آمریکا
- USD/JPY: دلار آمریکا – ین ژاپن
- GBP/USD: پوند انگلیس – دلار آمریکا
- USD/CHF: دلاری آمریکا – فرانک سوئیس
- AUD/USD: دلار استرالیا – دلار آمریکا
- USD/CAD: دلار آمریکا – دلار کانادا
- NZD/USD: دلار نیوزلند – دلار آمریکا
سایر داراییهای قابل معامله در فارکس
در بازار فارکس تنها جفت ارز معامله نمیشود؛ بلکه پلتفرمها امکان معامله بسیاری از نمادهای دیگری مانند فلزات، شاخصها، سهام بورسی و حتی کریپتو را برای معاملهگران فراهم کردهاند. اما آیا با انجام معاملات، دارایی خرید و فروش میشود؟
خیر؛ در بازار فارکس و در سطح معاملهگران خرد، هیچ معاملهای صورت نمیگیرد. بلکه معامله در قرارداد مابهالتفاوت (CFD) انجام میشود. در واقع بدین معنا که شما هیچ ارزی را به صورت واقعی مالک نمیشوید. بلکه قراردادی را با بروکر باز میکنید که طبق آن، مابهالتفاوت قیمت خرید و فروش دارایی را تسویه کنید. اگر پیشبینی شما درست باشد و قیمت در جهت پوزیشن شما حرکت کند، بروکر سود را به شما پرداخت میکند؛ اگر اشتباه باشد، ضرر از حساب شما کسر میشود.

طلا و فلزات گران بها
اکثر فلزات گرانبها در فارکس قابل معامله هستند. فلزاتی مثل طلا، نقره، مس، پلاتین و حتی پالادیوم را میتوانید با جستجوی نماد معاملاتی، معامله کنید. پس از جفت ارزها، فلزات بیشترین محبوبیت میان معاملهگران دارد. برای سهولت دسترسی شما، نماد فلزات در بازار فارکس به ترتیب بیشترین نقدینگی در معاملات، برای شما ذکر شده است:
- XAUUSD؛ طلا
- XAGUSD؛ نقره
- XCUUSD ؛ مس
- XPTUSD؛ پلاتین
- XPDUSD؛ پالادیوم
در این میان، انس جهانی طلا (XAU) به تنهایی انتخاب اول تریدرها برای معامله است. نوسانات شدید و سریع بر روی این فلز باعث شده تا برخی معاملهگران به صورت اختصاصی تنها این نماد را برای ترید انتخاب کنند. در ادامه به دلیل محبوبیت انس جهانی میان معاملهگران، ویژگیهای نماد معاملاتی طلا را با یکدیگر بررسی میکنیم:
- نقدینگی بالا: طلا حجم زیادی از معاملات را به خود اختصاص میدهد. وجود نقدینگی بالا در طلا باعث شده که این نماد معاملاتی، حرکات شارپ و سریع را تجربه کند و انتخاب اول تریدرهای اسکالپر باشد.
- اسپرد و کمیسیون بالاتر: اسپرد و کمیسیون نماد طلا در اکثر بروکرها بالاتر از جفت ارزها قرار دارد. به همین دلیل، این مورد میتواند اثر منفی در معاملات تریدرهای نوسانگیر و اسکالپر باشد.
- تاثیر شدید اخبار اقتصادی: اخبار اقتصادی مثل تغییرات نرخ بهره، شاخص قیمت مصرف کننده و … بر روی نوسانات طلا تاثیر بسیاری دارد. همچنین تغییرات شاخص دلار (DXY) نیز موجب صعود و نزول طلا میشود.
نفت خام و حاملهای انرژی
به صورت کلی در بازار فارکس، امکان معامله نفت، گاز و چندین مشتق دیگر از آنها برای شما ایجاد شده است. ولی آیا معامله این شاخصها برای تریدرها جذاب است؟ در فصل بهار و تابستان بنزین و در زمستان، نفت و گاز طبیعی به دلیل افزایش حجم تقاضا، نوسانات بیشتری را تجربه میکنند. این اتفاق باعث شده که نمادهای انرژی برای معاملهگران جذاب باشد. از سوی دیگر تصمیمات سیاسی، جنگها و تاثیر اخبار بر روی نفت موجب افزایش نقدینگی و ایجاد حرکات سریع میشود.
نفت
نفت که در بازارهای مالی به طلای سیاه معروف است، بیشترین حجم معاملات در نمادهای انرژی را به خود اختصاص داده است. به دلیل کاربرد نفت در تمامی بخشهای اقتصادی جهان و کاربرد در صنایع، حجم تقاضای بسیار زیادی داشته و معاملات آن پرنوسان دنبال میشود.
فرق دو شاخص نفت BRENT و نفت WTI چیست؟
- نفت WTI: این نفت سبک و شیرین است و بخش عمدهای از آن در تگزاس و اکران استخراج میشود؛ به همین دلیل این نفت با عنوان نفت آمریکا شناخته شده است. قیمت این نفت به شدت به تصمیمات ایالات متحده و میزان ذخایر نفتی آمریکا وابسته است.
- نفت BRENT: این نفت در دریای شمال استخراج میشود و شاخص قیمت گذاری برای بیش از دو سوم نفت دنیا محسوب میشود. برنت معیار اصلی بررسی سیستم عرضه و تقاضا در نفت محسوب میشود و تنشهای خاورمیانه به شدت بر روی آن تاثیر گذار است.
مهمترین ویژگیهایی که هنگام معامله نفت باید بدانید:
- همبستگی با ارزها: کانادا یکی از بزرگترین صادرکنندگان نفت در دنیا محسوب میشود؛ به همین دلیل نفت با ارز CAD وابستگی زیادی دارد. به طوری که افزایش قیمت نفت، موجب تقویت ارز CAD خواهد شد.
- روندهای طولانی: با اینکه نفت یکی از نمادهای پرحجم در فارکس محسوب میشود؛ اما در پی تصمیمات سیاسی و جنگها، ممکن است نفت روند طولانی مدت به خود گرفته و هفتهها و ماهها در یک روند باقی بماند.
- هزینه سوآپ شبانه (Swap): اگر پوزیشن بلندمدت بر روی نفت بگیرید، با سوآپ سرسام آور روبهرو خواهید شد. به دلیل ساختار بازار نفت، مبلغ سوآپ بر روی آن بیشتر از جفت ارزها است و در نهایت هزینه زیادی را برای معاملهگر ایجاد میکند.
در ادامه نمادهای انرژی معروف و قابل معامله در فارکس را عنوان میکنیم:
- WTI؛ نفت خام آمریکا
- BRENT؛ نفت خام برنت اروپا
- NATGAS؛ گاز طبیعی
- GASOIL؛ گازوئیل لندن (اروپا)
- GASOLINE؛ بنزین بدون سرب آمریکا
- HEATOIL؛ نفت کوره (سوخت حرارتی) CARBON؛ حق انتشار کربن (اروپا)

شاخص های بورس جهانی
شاخصهای بورس جهانی که میانگینی از عملکرد شرکتهای یک کشور را نشان میدهد به صورت CFD برای معاملهگران قابل معامله است. حجم و نقدینگی زیاد، معمولا یک طرفه و روند دار بودن و نوسانات بالا در زمان بازگشایی بورس از ویژگیهایی است که شاخصهای بورسی را جذاب میکند. در واقع معاملهگر با ترید بر روی شاخصها، بر روی عملکرد بزرگترین شرکتها کسب درآمد میکند. در ادامه شاخصهایی که امکان معامله در بازار فارکس برروی آنها وجود دارد را ذکر میکنیم:
شاخصهای بورس آمریکا
- (S&P 500 / US500)؛ شاخص ۵۰۰ شرکت برتر بازار آمریکا
- (NASDAQ 100 (USTECH / NAS100؛ شاخص ۱۰۰ شرکت بزرگ غیرمالی (عمدتاً تکنولوژی) آمریکا
- (DOW JONES (US30 / DJI؛ شاخص ۳۰ شرکت صنعتی و غول سنتی آمریکا
- (RUSSELL 2000 (US2000؛ شاخص ۲۰۰۰ شرکت کوچک و در حال رشد آمریکا
شاخصهای بورس اروپا
- (DAX 40 (DE40 / GER40؛ شاخص ۴۰ شرکت برتر بورس آلمان (بزرگترین بورس اروپا)
- (FTSE 100 (UK100؛ شاخص ۱۰۰ شرکت برتر بورس لندن (بریتانیا)
- (CAC 40 (FR40؛ شاخص ۴۰ شرکت برتر بورس فرانسه
- (EURO STOXX 50 (EU50؛ شاخص ۵۰ شرکت غولپیکر حوزه یورو
شاخصهای بورس آسیا و اقیانوسیه
- (NIKKEI 225 (JP225؛ شاخص ۲۲۵ شرکت برتر بورس ژاپن
- (HANG SENG (HK50؛ شاخص ۵۰ شرکت برتر بورس هنگکنگ
- (CHINA A50 (CH50؛ شاخص ۵۰ شرکت بزرگ بورس چین
- (ASX 200 (AUS200؛ شاخص ۲۰۰ شرکت برتر بورس استرالیا

معامله ارز های دیجیتال در برخی بروکر های فارکس
معامله در بازار کریپتو و بازار فارکس، کاملا با یکدیگر متفاوت است. اما برخی از بروکرهای فارکس جهت سهولت کاربران و امکان دسترسی، نمادهای اصلی کریپتو را نیز به لیست نمادهای خود اضافه کردهاند. معمولا این نمادها همانند بازار فارکس، در روزهای شنبه و یکشنبه قابل معامله نیستند؛ اما برخی بروکرها با ایجاد زیرساختهای بهتر این امکان را نیز برای تریدرها فراهم کردهاند. نمادهای کریپتویی که در بازار فارکس در دسترس معاملهگران است را میتوانیم به صورت زیر عنوان کنیم:
بیشترین حجم و نقدینگی
- BTCUSD؛ بیتکوین در برابر دلار آمریکا (پرحجمترین نماد کریپتو)
- ETHUSD؛ اتریوم در برابر دلار آمریکا (شاخص اصلی قراردادهای هوشمند)
ارزهای اصلی
- SOLUSD؛ سولانا در برابر دلار آمریکا (سریعترین بلاکچین لایه اول)
- BNBUSD؛ بایننسکوین در برابر دلار آمریکا (ارز اختصاصی اکوسیستم بایننس)
- XRPUSD؛ ریپل در برابر دلار آمریکا (ارز شبکه پرداختهای بانکی)
- ADAUSD؛ کاردانو در برابر دلار آمریکا
- DOTUSD؛ پولکادات در برابر دلار آمریکا
- AVAXUSD؛ آوالانچ در برابر دلار آمریکا
- RENDERUSD؛ رندر توکن در برابر دلار آمریکا (شبکه پردازش گرافیکی غیرمتمرکز)
- TAOUSD؛ بیتتنسور در برابر دلار آمریکا (شبکه هوش مصنوعی غیرمتمرکز)
- FETUSD؛ آرتفیشال سوپرانتلیجنس آلیانس در برابر دلار آمریکا (پلتفرم هوش مصنوعی)
- LINKUSD؛ چینلینک در برابر دلار آمریکا (بزرگترین شبکه اوراکل)
- LTCUSD؛ لایتکوین در برابر دلار آمریکا
- BCHUSD؛ بیتکوین کش در برابر دلار آمریکا
میمکوینهای محبوب
- DOGEUSD؛ دوجکوین در برابر دلار آمریکا
- SHIBUSD؛ شیبا اینو در برابر دلار آمریکا
جفتارزهای کریپتو به یورو (تنها در بروکرهای خاص)
- BTCEUR؛ بیتکوین در برابر یورو
- ETHEUR؛ اتریوم در برابر یورو
تفاوت فارکس و بازار سهام
بازار فارکس و بازار سهام، دو مارکت کاملا متفاوت از یکدیگر هستند. این دو بازار ساختار، رفتار و قوانین کاملا متفاوتی از یکدیگر دارند. به صورت خلاصه، در بازار سهام شما بر روی سهام یک شرکت معامله میکنید و در واقع بخشی از سهام شرکت تجاری را مالک میشوید. اما در بازار فارکس، معامله شما بر روی ارز ملی کشورها انجام میشود. در ادامه بازار فارکس و سهام را از دید ویژگیهای مختلف بررسی میکنیم:
| ویژگی | بازار فارکس | بازار سهام |
| ماهیت دارایی | جفتارزها (ارزش پول کشورها نسبت به هم) | سهام و مالکیت شرکتها |
| ساعت کاری | ۲۴ ساعته / ۵ روز در هفته | محدود به ساعات رسمی بورس |
| حجم نقدینگی | فوقالعاده بالا (بیش از ۷ تریلیون دلار در روز) | کمتر از فارکس (بسته به ارزش بازار شرکت) |
| میزان اهرم (Leverage) | بسیار بالا (ریسک و پتانسیل سود/زیان بالا) | محدود و پایین |
| عوامل اثرگذار بر قیمت | نرخ بهره، تورم، سیاستهای کلان اقتصادی و ژئوپلیتیک | گزارشهای مالی شرکت، مدیریت، سودآوری و وضعیت صنعت |
| تعداد داراییها | محدود (تمرکز روی حدود ۸ جفتارز اصلی) | هزاران شرکت مختلف در سراسر جهان |
| نهاد ناظر و ساختار | غیرمتمرکز (OTC) و بینبانکی | متمرکز (مثل سازمان بورس یا NYSE) |
در آخر کدام دارایی برای شما مناسب تر است؟
با توجه به امکان ترید در بازارهای مختلف و گستردگی آنها، اگر معاملهگر روزانه و تریدر هستید، پیشنهاد میشود بر روی جفت ارزها ترید کنید. اسکالپرها و معاملهگران کوتاه مدت نیز میتوانند از نماد فلزات مثل طلا استفاده کنند. برای سرمایهگذاران کم ریسک، سهام و در نهایت برای سرمایهگذاران پر ریسک، بازار کریپتو مناسب است.
سوالات متداول
در فارکس چه چیزی معامله می شود؟
در بازار فارکس، ارز ملی کشورهای مختلف قابل معامله است.
محبوب ترین دارایی در فارکس کدام است؟
انس جهانی طلا از دسته فلزات، به دلیل نوسانات بالا، محبوبیت زیادی در میان تریدرها دارد.
آیا می توان در بازار فارکس طلا معامله کرد ؟
بله؛ فلزاتی مثل طلا، نقره، مس و … در بازار فارکس قابل معامله هستند.
